Hazine ve Maliye Bakanlığı, kamuoyunda “naylon fatura” olarak bilinen sahte belge düzenlenmesine karşı yürütülen mücadelede önemli bir adım attı. Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından geliştirilen yapay zeka destekli risk analiz sistemi KAŞİF, mükellefleri artık günlük olarak analiz ediyor.
Bakanlık, daha önce sahte belgeyle mücadelede kural tabanlı çalışan Sahte Belge Risk Analiz Programı (SARP) ve Riskli İade Takip ve Analiz Programı’nı (RİTAP) kullanıyordu. KAŞİF’in devreye alınmasıyla birlikte bu alanda veri odaklı ve dinamik bir döneme geçilmiş oldu.
Makine öğrenmesi ve yapay zeka teknolojilerine dayanan KAŞİF, Gelir İdaresi Başkanlığı teknoloji ekipleri ile TÜBİTAK Yapay Zeka Enstitüsü iş birliğiyle geliştirildi. Önceden tanımlı kurallara bağlı kalmadan çalışan sistem, büyük veri setleri üzerinden mükellef davranışlarını izliyor.
Uygulama; fatura, beyanname, tahakkuk, tahsilat, ithalat, ihracat, çalışan sayısı, üretim kapasitesi ve demirbaş gibi çok sayıda veriyi analiz ederek yaklaşık 4 milyon mükellefi her gün tarıyor. Şüpheli durumlar günlük raporlarla ortaya konuluyor.
KAŞİF sayesinde; kuruluş gününde fatura kesen, ticari faaliyeti olmadan yüksek tutarlı belge düzenleyen ya da haksız KDV iadesi talep eden mükellefler kısa sürede tespit edildi. Riskli görülen mükellefler, inceleme yapılmak üzere Vergi Denetim Kurulu’na bildiriliyor ve vergi dairelerince saha kontrolleri başlatılıyor.
Yapılan denetimler sonucunda, yalnızca sahte belge düzenlemek amacıyla kurulduğu belirlenen şirketlerin mükellefiyetlerinin kapatılması yönünde işlem tesis ediliyor.
Mehmet Şimşek, yapay zeka destekli uygulamalarla kayıt dışı ekonomiyle mücadelede yeni bir döneme girildiğini vurgulayarak, sahte belge ve haksız iade girişimlerinin artık anlık olarak tespit edilebildiğini açıkladı.
Olan Biten TV Haber Merkezi