ABD'nin İran'a karşı yürüttüğü "Epic Fury" (Destansı Öfke) operasyonunun beşinci gününde, Pentagon'da alarm zilleri çalıyor. Üst düzey bir ABD'li yetkilinin CNN'e yaptığı açıklamaya göre, önümüzdeki 24 saat içinde saldırılarda "büyük bir artış" beklenirken, Tomahawk seyir füzeleri ve SM-3 önleyicileri başta olmak üzere kritik mühimmat stokları tehlikeli seviyede tükeniyor.
Aynı yetkili, ilk saldırı dalgasının İran savunmasını zayıflattığını, yeni aşamada ise İran'ın füze üretim tesisleri, insansız hava araçları ve deniz kuvvetlerinin hedef alınacağını belirtti.
Stimson Center düşünce kuruluşundan kıdemli uzman Kelly Grieco, çatışmanın bir "yıpratma savaşına" dönüştüğünü vurguluyor. Grieco, kritik soruyu şöyle soruyor:
"İlk kimin füzesi tükenir? Savunmacı mı (ABD, İsrail ve Körfez ülkeleri) yoksa İran mı füzeleri veya fırlatma rampalarını bitirir?"
Grieco'ya göre, İran'ın elinde İsrail ve ABD'nin toplam balistik füze önleyicisinden "neredeyse kesinlikle daha fazla" füze bulunuyor. İsrail'in çatışma başlangıcında yaptığı tahmine göre, İran yaklaşık 2.500 balistik füzeye sahip.
Ancak asıl mesele, ABD ve İsrail'in İran'ın fırlatma rampalarını ve füze depolarını ne kadar hızlı imha edebileceği. Grieco, yarışı "İran fırlatıcıları ile ABD-İsrail'in bu fırlatıcıları vuran saldırıları arasında" olarak tanımlıyor.
Hava Kuvvetleri Koleji eski öğretim üyesi Grieco, İran'ın son 48 saatteki yoğunlukta saldırılarına dört ila beş hafta devam etmesi halinde, bunun önleyici stokları açısından sürdürülebilir olmadığını belirtiyor.
ABD'nin stokları üzerindeki baskı yeni değil. Haziran 2025'te İsrail'i korumak için 12 gün süren çatışmalarda yaklaşık 150 THAAD önleyicisi kullanıldı. Bu, toplam THAAD stokunun yaklaşık dörtte birine denk geliyor.
The Telegraph'a konuşan eski bir Pentagon yetkilisi, en büyük endişenin THAAD ve Patriot stokları olduğunu, bu sistemlerin ABD'nin hazırlık durumu açısından risk listesinin en üstünde yer aldığını belirtti. Emekli Korgeneral Dan Karbler, İran'ın yoğun drone kullanımı nedeniyle pahalı Patriot füzeleri yerine kısa menzilli savunma sistemlerine daha fazla ihtiyaç duyulduğunu vurguladı.
Uzmanların en büyük endişesi, üretim kapasitesinin talebi karşılayamaması. Grieco, "Üretim talebe yetişemiyor. Her bölgenin, Avrupa, Hint-Pasifik ve Ortadoğu, daha fazla füze savunma sistemine ve önleyiciye acil ihtiyacı var ve ABD bunları üretebildiğinden daha hızlı tüketiyor" uyarısında bulunuyor.
Maliyet dengesizliği de dikkat çekici. İran'ın Şahid tipi dronlarının maliyeti yaklaşık 35 bin dolar iken, bunları düşürmek için kullanılan önleyici füzeler 500 bin ila 4 milyon dolar arasında değişiyor. Rus uzman Yuri Knutov, ABD'nin aylık füze üretim kapasitesinin sadece 55 adet olduğunu ve bunun "ciddi olmadığını" belirtiyor.
Başkan Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada stoklar konusundaki endişeleri gidermeye çalıştı. "Orta ve üst-orta seviye mühimmat stoklarımız hiç bu kadar yüksek ve iyi olmamıştı. Bugün bana söylendiği gibi, neredeyse sınırsız tedarikimiz var" dedi.
Ancak Trump aynı açıklamada, bazı yüksek teknolojili mühimmatların sayısının "olmasını istediğimiz yerde olmadığını" da kabul etti. Eski Pentagon yetkilisi Katherine Thompson, Trump'ın bu çatışmaya stokların tehlikeli durumu nedeniyle "dezavantajlı" başladığı uyarısında bulundu.
Operasyonun maliyeti sadece mühimmatla sınırlı değil. Çatışmalarda şu ana kadar en az 6 ABD askeri personeli hayatını kaybetti, 18'i ağır yaralandı. İran, misilleme olarak Katar, BAE, Bahreyn ve Kuveyt'teki ABD üslerine yoğun füze ve drone saldırıları düzenledi.
Uzmanlar, İran'la uzayan bir çatışmanın ABD'nin diğer bölgelerdeki, özellikle Çin'e karşı Hint-Pasifik'teki caydırıcılık kapasitesini zayıflatabileceği uyarısında bulunuyor. Atlantic Council savunma programı direktörü Joe Costa, "İran'la uzayan bir çatışma, Çin ve diğer küresel öncelikler için kritik hava savunma önleyicilerinin stoklarını ciddi şekilde zorlayabilir" dedi.
Eski bir Trump yönetimi yetkilisi, THAAD ve Patriot önleyicilerinin ABD'nin hazırlık durumu ve Hint-Pasifik gibi diğer bölgelerle yapılacak ticaretler açısından risk listesinin başında geldiğini vurguladı.
Olan Biten TV Haber Merkezi